ಬುಧವಾರ, ಜನವರಿ 17, 2018

ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತದ ಗಟ್ಟಿಗಿತ್ತಿಯರು

ಸುಮಲತಾ ಎನ್.
14 Dec, 2017
ಸೌಜನ್ಯ: ಕಾಮನಬಿಲ್ಲು ಪುರವಣಿ, ಪ್ರಜಾವಾಣಿ.
ಹಸಿರ ರಾಶಿಯ ನಡುವೆ ಸುಖ ನಿದ್ದೆಯಲ್ಲಿದ್ದಂತೆ ಕಾಣುವ ಹೆಸರಘಟ್ಟದ ಬಳಿಯೇ ಇರುವುದು ಈ ನಿಸರ್ಗ ಗ್ರಾಮ. ಹೆಸರಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ, ಪ್ರಕೃತಿ ತನ್ನ ಇನ್ನೊಂದು ರೂಪವನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯೇ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗಿದೆಯೇನೋ ಎನಿಸುವಂತೆ ಹಸಿರು ರಾಚುವ ನೆಲ. ಸಾಲು ಸಾಲು ಬಾಳೆ, ತೆಂಗಿನ ತೋಟಗಳು, ಸರದಿಯಂತೆ ನಿಂತ ಗದ್ದೆಗಳು, ಮಣ್ಣು ಹಾದಿ... ಹಳ್ಳಿಯ ನೆನಕೆಯ ಈ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಡೊಳ್ಳಿನ ಶಬ್ದವೂ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಕೇಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಅರೆ, ಈ ಶಬ್ದ ಎಲ್ಲಿಂದ ಬರುತ್ತಿದೆ? – ಪ್ರಶ್ನೆ ಹೊತ್ತು ಡೊಳ್ಳಿನ ನಾದವನ್ನೇ ಹಿಂಬಾಲಿಸಿ ಹೊರಟರೆ ಅಲ್ಲಿ ಮತ್ತೂ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಕಂಡಿತ್ತು.
ಭಾರದ ಡೊಳ್ಳನ್ನು ಸೊಂಟಕ್ಕೆ ಇಳಿಬಿಟ್ಟು ಗುಣಿಯಿಂದ ಗಿರಿ ಗಿರ ಎಂದು ಡೊಳ್ಳಿನ ಮೈ ಸವರುತ್ತಾ ತಾಲೀಮಿಗೆ ಶುರುವಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಪುಟ್ಟ ಹುಡುಗಿಯರ ತಂಡವೊಂದು ಎದುರುಗೊಂಡಿತ್ತು. ಸಮವಸ್ತ್ರ ತೊಟ್ಟು ಡೊಳ್ಳನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ಕುಣಿತಕ್ಕೆ ಸಜ್ಜಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಅವರನ್ನು ನೋಡುವುದೇ ಸೋಜಿಗ. ಶಾಲೆ, ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ಆಗಷ್ಟೇ ಬಂದಿದ್ದ ಅವರಲ್ಲಿ ಸುಸ್ತು ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದರೂ ಹುಮ್ಮಸ್ಸು ಕಡಿಮೆಯಿರಲಿಲ್ಲ. ಸುಸ್ತನ್ನೆಲ್ಲಾ ಜಾಡಿಸಿ ಹೊರ ಹಾಕಿದಂತೆ ಕುಣಿಯಲು ಶುರು ಮಾಡಿದ ಅವರನ್ನು ನೋಡುತ್ತಲೇ ಕಣ್ಣುಗಳೂ ಅಗಲಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಸೊಂಟಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟಿದ ಡೊಳ್ಳು, ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಗುಣಿ, ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವ ಎಡಗೈ. ಡೊಳ್ಳಿನಿಂದ ಹೊಮ್ಮುವ ನಾದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ದಾಪುಗಾಲೂ ಹಾಕಬೇಕು. ನೋಡನೋಡುತ್ತಲೇ ಬದಲಾಗುವ ಹೆಜ್ಜೆಗಳು. ಡೊಳ್ಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ತಾಳ, ಗೆಜ್ಜೆಗಳು ಜೊತೆಯಾಗಬೇಕು.
ಮಂದಗತಿಯಲ್ಲಿ ಶುರುವಾದ ಡೊಳ್ಳಿನ ನಾದ ತಾರಕಕ್ಕೇರಿತ್ತು. ಸದ್ದು ಮೇಲೇರಿದಂತೆ ಹುಡುಗಿಯರ ಕುಣಿಯುವ ಉತ್ಸಾಹವೂ ಮುಗಿಲು ಮುಟ್ಟಿತ್ತು. ಡೊಳ್ಳಿನ ಮೇಲೇ ನಡೆಯುತ್ತ ತಾಳ ಹಾಕುವ ಹುಡುಗಿಯ ಚಮತ್ಕಾರ! ಕಣ್ಣು ಕದಲದಂತೆ ಮಾಡುವ ಈ ನೃತ್ಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಲೀಲಾಜಾಲವಾಗಿ ಸುಮಾರು 20 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಮಾಡಿ ತಣ್ಣಗೆ ಕುಳಿತ ಅವರನ್ನು ಕಂಡರೆ ಎಂಥವರಲ್ಲೂ ಅಚ್ಚರಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ನಿಸರ್ಗ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಪರ್ಶ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ನ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತಕ್ಕೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕಲು ಆರಂಭಿಸಿ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳೇ ಸಂದಿವೆ. ಟ್ರಸ್ಟ್‌ನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಶಾಖೆಗಳಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೇ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ ಕಲಿಯಲು ಆರಂಭಿಸಿದ್ದರು. ಗಂಡುಕಲೆ ಎಂದೇ ಹೆಸರಾಗಿರುವ ಡೊಳ್ಳುಕುಣಿತ ಈಗ ಈ ಪುಟ್ಟ ಹುಡುಗಿಯರಿಗೂ ಒಲಿದಿದೆ. ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ದೈಹಿಕ ಶ್ರಮ ಬೇಡುವ ಈ ಕಲೆಗೆ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಹೇಗೆ ಒಗ್ಗಿಕೊಂಡರು ಎಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯ ಎನಿಸಿದರೂ ಅವರ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಅದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಕೊಟ್ಟಿತ್ತು.
ದಿಕ್ಕಿಲ್ಲದ ಅಥವಾ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಕಡುಬಡತನದಲ್ಲಿ ಬೆಂದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ನೀಡಿರುವ ಸ್ವಯಂ ಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆ ಸ್ಪರ್ಶ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಈ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಅಸ್ಮಿತೆ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ತವಕ. ಅದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಂತಿದೆ ಇವರ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ.
ಹೀಗೆ ಒಂದು ತಂಡ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವುದರ ಹಿಂದೆ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ದೈಹಿಕ ಶ್ರಮ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥೈರ್ಯವೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದೆ. ಒಂದೊಂದು ಹುಡುಗಿಯರ ಹಿಂದೆಯೂ ಅವರಿಗೆ ಕಸುವು ತುಂಬಿದ ಕಥೆಗಳಿವೆ...
‘ನನಗೆ ಬರೀ ಓದುವುದು ಅಂದರೆ ಇಷ್ಟ ಇಲ್ಲ. ಡಾನ್ಸ್‌ ಮತ್ತು ಆಟ ಎಂದರೆ ಬಹಳ ಪ್ರೀತಿ. ಆದ್ದರಿಂದ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ ಕಲಿತೆ’ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡ ಕವಿತಾ ಓದುತ್ತಿರುವುದು 2ನೇ ಪಿಯುಸಿ. ಸಂಸ್ಥೆ ಸೇರಿ ಏಳು ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದಿವೆ. ಕಲಬುರಗಿ ಮೂಲದ ಕವಿತಾಗೆ ಓದುವ ಹಂಬಲ. ಶಾಲೆಗೆ ಸೇರಿದ್ದರೂ ಅನಿವಾರ್ಯ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಬಿಡಬೇಕಾಯಿತು. ಅಮ್ಮ, ಅಕ್ಕನೊಂದಿಗೆ ಮನೆ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ತಾನೂ ಜೊತೆಯಾದಳು. ಮತ್ತೆ ಶಾಲೆಯೆಡೆಗೆ ಮುಖ ಮಾಡಿದಳು. ಮನೆಕೆಲಸ, ಶಾಲೆ ಎರಡರ ನಡುವೆ ಜೀವನದ ತಕ್ಕಡಿ ಹೇಗೇಗೋ ವಾಲುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ಬಂದು ಸೇರಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿಗೆ.
‘ನಾನು ಹತ್ತನೇ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆ ಅಂಕ ಪಡೆದುಕೊಂಡೆ’ ಎಂದು ನಗುತ್ತಾ ಹೇಳುವ ಕವಿತಾ, ಸಪೂರ ಇದ್ದರೂ ಡೊಳ್ಳನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸಬಲ್ಲಳು. ಮುಂದೆ ಫ್ಯಾಷನ್ ಡಿಸೈನರ್‌ ಆಗುವ ಕನಸು ಈಕೆಯದ್ದು. ಇನ್ನು ಮೊನ್ನೆ ಮೊನ್ನೆ ಮಕ್ಕಳ ದಿನಾಚರಣೆ ಅಂಗವಾಗಿ ಯುನಿಸೆಫ್ ಸಂಸತ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೊಳೆಗೇರಿ ಮಕ್ಕಳ ಸ್ಥಿತಿಗತಿ, ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕಿನ ಕುರಿತು ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ ಕನಕಾ ಕೂಡ ತಂಡದಲ್ಲಿದ್ದಾಳೆ. ಬಾಲ ಕಾರ್ಮಿಕಳಾಗಿ ದುಡಿದು ನೋವುಂಡಿರುವ ಆಕೆಗೆ ಆ ಅನುಭವಗಳೇ ಬಲ ಕೊಟ್ಟಿವೆ.
ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಕನಕಾಗೆ ನೃತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಆಸ್ಥೆಯಿಲ್ಲದೇ ಇದ್ದರೂ ಆಸಕ್ತಿ ಮೂಡಿದ್ದು ಬೇಸಿಗೆ ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡ ನೃತ್ಯ ತರಬೇತಿಯಿಂದ. ‘ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತದ ಬಗ್ಗೆ ನನಗೆ ತಿಳಿದಿದ್ದು ಇಲ್ಲೇ. ನಮಗೆ ಡೊಳ್ಳನ್ನು ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಅವರ ಗುರುತಿಗಾಗಿ ಈ ಕಲೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ’ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡ ಕನಕಾ ಮನದಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗುವ ಆಸೆ.
2013ರಲ್ಲಿ ಬೇಸಿಗೆ ಶಿಬಿರದ ಅಂಗವಾಗಿ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ ತರಬೇತಿ ಆರಂಭಗೊಂಡಿದ್ದು. ಸ್ಪರ್ಶ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ನ ಮ್ಯಾನೇಜಿಂಗ್ ಟ್ರಸ್ಟಿ ಗೋಪಿನಾಥ್ ಅವರು ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಏನಾದರೂ ಕಲಿಸಬೇಕು ಎಂದುಕೊಂಡಾಗ ಹೊಳೆದಿದ್ದೇ ಈ ಆಲೋಚನೆ. ಹಿದಾಯತ್ ಎಂಬುವರು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಿ ಕುಣಿತಕ್ಕೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕುವಂತೆ ಮಾಡಿದವರು.
ಎಂಟು ಮಂದಿಯ ತಂಡವಿದು. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ವಿಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿ, ಕವಿತಾ, ಕೃಷ್ಣವೇಣಿ, ಕನಕ, ನರಸಮ್ಮ, ನಾಗರತ್ನಾ, ಗೌತಮಿ ಹಾಗೂ ಅರುಣಾ ಇದ್ದಾರೆ. ಮೊದಮೊದಲು ಡೊಳ್ಳು ಕಷ್ಟ ಎನ್ನುತ್ತಿದ್ದ ಕೈಗಳು ಈಗ ಪಳಗಿವೆ. ಮಾರ್ಗದರ್ಶನವೇ ಇಲ್ಲದೇ ಅವಶ್ಯಕತೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ತಮ್ಮ ತಂಡವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಬಲ್ಲ ಚಾಕಚಕ್ಯತೆ ಕಲಿತುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಅನಿವಾರ್ಯ ಕಾರಣವಾಗಿ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಯಾರಾದರೂ ಬರದೇ ಇದ್ದರೂ ನಿಭಾಯಿಸಬಲ್ಲ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯೂ ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿದೆ.
ತಂಡದ ಪುಟ್ಟ ಹುಡುಗಿ ವಿಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿ ಓದುತ್ತಿರುವುದು 7ನೇ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ. ಬಳ್ಳಾರಿಯಿಂದ ಬಂದ ಈಕೆಗೆ ನೃತ್ಯ ಎಂದರೆ ಹುಚ್ಚು. ಅದಕ್ಕೆ ಜೊತೆಯಾಗಿರುವುದು ತುಂಟತನ. ಬಡತನದಲ್ಲೇ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಈಕೆಗೆ ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕೆಂಬ ಬಯಕೆ. ಓದಲು ಸೌಕರ್ಯದ ಕೊರತೆ. ತರಕಾರಿ ಮಾರ್ಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಾಲ್ಯದ ಬಣ್ಣವೂ ಕರಗಿಹೋಗುತ್ತಿತ್ತು. ಬೇರೆ ಮಕ್ಕಳು ಬ್ಯಾಗ್ ಹೇರಿಕೊಂಡು ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಮರುಗುತ್ತಿದ್ದ ವಿಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿ ಜೀವನ ಬದಲಾಗಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿ.
‘ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಏನಾದರೂ ಸಾಧಿಸುತ್ತೇನೆ. ನನಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದವರಿಗೆಲ್ಲಾ ಮುಂದೆ ಉಡುಗೊರೆ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ’ ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸಿದ ವಿಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿ ನಗುವಿನೊಂದಿಗೆ ಅವಳ ತಮ್ಮನೂ ಜೊತೆಯಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ಹತ್ತನೇ ತರಗತಿ ಓದುತ್ತಿರುವ ರಾಯಚೂರಿನ ನಾಗರತ್ನಾ ಅರಳು ಹುರಿದಂತೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾಳೆ. 2 ವರ್ಷ ಶಾಲೆಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದು ದಿನಗೂಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಈಕೆಯ ಹಿಂದೆ ಹುಟ್ಟಿದವರು ಇಬ್ಬರು. ಅಕ್ಕನೊಂದಿಗೆ ದುಡಿದರು ಬಿಡಿಗಾಸೂ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ. ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಹತ್ವ, ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕಿನ ಕುರಿತು ತಿಳಿದುಕೊಂಡು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು ಸೇರಿದ್ದಳು. ‘ಹುಡುಗರು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ನಾವೂ ಡೊಳ್ಳನ್ನು ಅವರಿಗಿಂತ ಸೊಗಸಾಗಿ ಬಾರಿಸಬಲ್ಲೆವು’ ಎಂದು ಗುಣಿ ಹಿಡಿಯುತ್ತಾಳೆ.
ಖುಷಿ ಕೊಟ್ಟ ಡೊಳ್ಳಿನ ಸಾಂಗತ್ಯ: ಆಂಧ್ರದಲ್ಲಿ ಚಿಂದಿ ಆಯುತ್ತಾ ಕುರಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ನರಸಮ್ಮ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಓದು ದೂರದ ಮಾತಾಗಿತ್ತು. ಬಡತನವನ್ನೇ ಮೈದುಂಬಿಕೊಂಡ ಕುಟುಂಬ. ಬೀದಿಯ ಆ ಅನುಭವಗಳೇ ಆಕೆಗೆ ಧೈರ್ಯ ತುಂಬಿದ್ದು. ಯಾರದೋ ಸಹಾಯದಿಂದ ತಂಗಿಯೊಟ್ಟಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಶ ಸೇರಿದ ನರಸಮ್ಮ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಬಂದು 9 ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದಿವೆ. ಈಗ ಪಿಯುಸಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಕುಣಿತದೊಂದಿಗೆ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಕನಸುಗಳೂ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿವೆ.
ತಮಿಳುನಾಡಿನಿಂದ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು ಸೇರಿರುವ ಕೃಷ್ಣವೇಣಿಗೂ ಕಷ್ಟ ರೂಢಿಯಾಗಿತ್ತು. ಒಂಬತ್ತನೇ ತರಗತಿ ಓದುತ್ತಿರುವ ಈಕೆಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ ಕರೆತಂದಿರುವುದು ಅಜ್ಜಿಯ ಒತ್ತಾಸೆ. ‘ಓದುವುದು, ಕುಣಿಯುವುದು ಎಲ್ಲವೂ ನನಗಿಷ್ಟ. ಮುಂದೆ ಡಾಕ್ಟರ್‌ ಆಗ್ತೀನಿ’ ಎಂದು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸದಿಂದ ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ.
ಇವರೆಲ್ಲರ ಈ ಹೆಜ್ಜೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಇವರಿಗೆ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ ಕಲಿಸಿಕೊಟ್ಟ ಹಿದಾಯತ್ ಅವರಿಗೆ ಹೆಮ್ಮೆಯಿದೆ. ‘ನನ್ನ ಗುರುಗಳು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ತಂಡ ಕಟ್ಟಿದ್ದರು. ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತದ ತಂಡ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕೆಂದು ನನಗೂ ಅನ್ನಿಸಿತ್ತು. ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ನೃತ್ಯದ ಪಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಕಲಿಸಿಕೊಟ್ಟೆ.
ಗಂಡುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಮೀರಿಸುವಂತೆ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ನಾನು ಕಲಿಸಿದ್ದನ್ನಷ್ಟೇ ಮಾಡಿ ಸುಮ್ಮನೆ ಕೂರುವುದು ಇವರ ಜಾಯಮಾನವಲ್ಲ. ಅವರೂ ವಿಡಿಯೊಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಕೆಲವು ಪಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಕಲಿತುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ’ ಎಂದು ವಿವರಣೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಶಾಲೆ, ಕಾಲೇಜು ಇಲ್ಲದ ಬಿಡುವಿನ ವೇಳೆ ಇವರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಡೊಳ್ಳುಗಳು ಸಜ್ಜಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ತಂಡ ಇದುವರೆಗೂ ಸಾಕಷ್ಟು ಕಡೆ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಕಂಪನಿಗಳಲ್ಲಿ, ಹಲವು ವಿಶೇಷ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ಈ ಕಲೆಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಕೊಟ್ಟು ಮೆಚ್ಚಿಕೊಂಡವರು ನೂರಾರು ಮಂದಿ.
ಸ್ತ್ರೀವಾದ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳು ಈ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸೋಕಿಲ್ಲ. ಸಮಾಜ ಪರಿಗಣಿಸುವ ‘ಸಾಧನೆ’ಯ ಸಿದ್ಧಸೂತ್ರಗಳ ಬಗೆಗೂ ತಲೆಕೆಡಿಸಿಕೊಂಡವರಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಮಿತಿಗಳ ನಡುವೆಯೇ, ಅವನ್ನು ಮೀರುತ್ತಲೇ ಅಸ್ಮಿತೆ ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಈ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ಗಟ್ಟಿಗಿತ್ತಿಯರೇ ಹೌದಲ್ಲವೇ?
***
ಹುಡುಗಿಯರ ಹುರುಪನ್ನು ಮೆಚ್ಚಬೇಕು
ನನ್ನ ಗುರುಗಳು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ತಂಡ ಕಟ್ಟಿದ್ದರು. ನನಗೂ ಆ ಪ್ರಭಾವ ಆಗಿತ್ತೇನೋ. ನನಗೂ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ ಕಲಿಸಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ತಂಡ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಅನ್ನಿಸಿತ್ತು. ಸ್ಪರ್ಶ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಗೋಪಿನಾಥ್ ಅವರಿಗೂ ತಮ್ಮ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ ಕಲಿಸುವ ಆಸೆ ಇತ್ತು. ಈ ಎರಡೂ ಸಂದರ್ಭ ಸೇರಿ ತಂಡ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದೆವು. ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಈ ನೃತ್ಯದ ಪಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಕಲಿಸಿಕೊಟ್ಟೆ. ಗಂಡುಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಇವರನ್ನೂ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿದ್ದಾಗ ಅವರನ್ನು ಮೀರಿಸುವಂತೆ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಯಕ್ಷಗಾನವನ್ನೂ ಕಲಿಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ನಾನು ಕಲಿಸಿದ್ದನ್ನಷ್ಟೇ ಮಾಡಿ ಸುಮ್ಮನೆ ಕೂರುವುದು ಈ ಹುಡುಗಿಯರ ಜಾಯಮಾನವಲ್ಲ. ಅವರೂ ವಿಡಿಯೊಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಕೆಲವು ಪಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಕಲಿತುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರೇ ಕೆಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಯಾವ ಪಿರಮಿಡ್ ಮಾಡಬೇಕು, ಯಾವ ತಾಳ ಇರಬೇಕು ಈ ಎಲ್ಲಾ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರವನ್ನೂ ಅವರೇ ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ...
-ಹಿದಯತ್‌, ನೃತ್ಯಗುರು

ಕುಲಕಸುಬು: ವಾದ್ಯದ ಹುಡುಗರೋ ನಾವು ಅರೆವಾದ್ಯದವರೋ...


ಡಿ.ಎಂ.ಕುರ್ಕೆ ಪ್ರಶಾಂತ
ಸೌಜನ್ಯ: ಕಾಮನಬಿಲ್ಲು ಪುರವಣಿ, ಪ್ರಜಾವಾಣಿ.
18 Jan, 2018

ಬೇವಿನಹಳ್ಳಿಯ ಈ ಹುಡುಗರು ಅರೆ ಬಡಿಯಲು ಆರಂಭಿಸಿದರೆ ಊರಿಗೇ ಊರೇ ಸೇರುತ್ತದೆ, ವಾದ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಜೈಕಾರವೂ ಜೊತೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ನಾದದಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಶಕ್ತಿ ಏನಿದೆ?

ಬೇವಿನಹಳ್ಳಿ ಅರೆವಾದ್ಯದ ತಂಡ


ಅಲೆಲೆಲೆಲೆ...
ಓಡುಬರ್ರೋ...ಓಡುಬರ್ರೋ...
ನಿಂತೈತೆ ಕುಂತೈತೆ ಬಗ್ಗೈತೆ ಬಾಗೈತೆ ತೋಲಾಡ್ತೈತೆ ತೂಗಾಡ್ತೈತೆ
ದೊಡ್ಡವನೊರಟವ್ನೊ ಹುಲಿದುರಿಗೆ
ಹುಲಿಕುಂಟೆಗೆ ಎದ್ದು ಬದ್ದು ಅರೆಬಡಿಯೊ ಕದುರು ಮಾವೋ 

...ಹೀಗೆ ಪದಗಾರರು ಪದ ನುಡಿಯುತ್ತಿದ್ದರೆ ಆ ಹುಡುಗರ ಉತ್ಸಾಹ ಇಮ್ಮಡಿಸುತ್ತದೆ. ರ‍್ರವ್ ರ‍್ರವ್ ರ‍್ರವ್...ಎಂದು ವಾದ್ಯ ಮೊಳಗುತ್ತದೆ. ಸುತ್ತಲಿನ ಜನರು ಕೇಕೆ ಹಾಕಿ ವಾತಾವರಣ ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಳೆಗಟ್ಟಿಸಿದರೆ, ವಾದ್ಯದ ‘ಚಿಗುರಿ’ಗೆ (ನಾದ) ಚರ್ಮ ಸುಕ್ಕುಗಟ್ಟಿದ ಹಿರಿಯರು ಪ್ರಾಯದ ಮಕ್ಕಳಂತೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕುತ್ತಾರೆ. ಆ ಹುಡುಗರು ಮಗದಷ್ಟು ಹುರುಪಿನಲ್ಲಿ ವಾದ್ಯ ನುಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಹೌದು, ಬೇವಿನಹಳ್ಳಿ ಹುಡುಗರು ಅರೆ ಬಡಿಯಲು ಬರುವರು ಎಂದರೆ ಶಿರಾ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಜನರು ಕಿಕ್ಕಿರಿಯುವರು. ಈ ಯುವಕರ ಅರೆವಾದ್ಯದ ತಂಡಕ್ಕೆ ನಾಡಿನ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಿದ್ದಾರೆ. ‘ಕೈ ಸೋಲು ಬಂದಾರೂ ಬಿಡನೂ ಮಾವ....’ ಎಂದು ಪದಗಾರರು ಹುಡುಗರನ್ನು ವ್ಯಂಗ್ಯವಾಗಿ ರೇಗಿಸಿದರೆ ಅರೆಯ ಆರ್ಭಟ ಮತ್ತಷ್ಟು ಜೋರಾಗುತ್ತದೆ.

ಅರೆ, ಆದಿಮ ವಾದ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ದಲಿತ ಸಮುದಾಯದವರು ಹೆಚ್ಚು ನುಡಿಸುವರು. ದೇವತೆಗಳ (ಅಮ್ಮ) ಉತ್ಸವ, ದೇವರ ಪರಿಷೆ, ಮಣೀವು ಕುಣಿತ, ಸೋಮನಕುಣಿತ, ಹಲಗು ಕುಣಿತ, ಜಾತ್ರೆ ಹೀಗೆ ದೇವರ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಅರೆ ಬಡಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಯಲು ಸೀಮೆಯ ಕೋಲಾರ, ಚಿಕ್ಕಬಳ್ಳಾಪುರ, ತುಮಕೂರು, ಮಂಡ್ಯ, ರಾಮನಗರ, ಬೆಂಗಳೂರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ, ಹಾಸನ ಹಾಗೂ ಮೈಸೂರಿನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಅರೆವಾದ್ಯ ಹೆಚ್ಚು ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಇದೆ.

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದಲಿತ ಸಮುದಾಯದ ಹಿರಿಯರೇ ಈಗಲೂ ಅರೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ನುಡಿಸುವರು. ಆದರೆ ಬೇವಿನಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಮಾತು ಅಪವಾದ. ಅಪ್ಪಂದಿರನ್ನು ಮೀರಿಸಿದ ಮಕ್ಕಳು ಎನ್ನುವಂತೆ ಇಲ್ಲಿನ ಹುಡುಗರು ಅರೆಯ ಕೋಲು ಹಿಡಿದರೆ ಹಿರಿಯರು ಮನತುಂಬ ಮೆಚ್ಚುವರು. ಪ್ರಾಯದ ಕಸುವು ಮೈ ತುಂಬಿಕೊಂಡು ಅರೆ ಬಡಿಯುವರು.

ಹತ್ತು ಮಂದಿ ಯುವಕರು ಸೇರಿ ‘ಬೇವು ಬೆಲ್ಲ’ ಕಲಾ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಎಂಬ ಸಂಘ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಬಿ.ಕೆ.ನರಸಿಂಹರಾಜು, ಹೇಮಂತ್ ಕುಮಾರ್, ಬಿ.ಎಲ್.ನರಸಿಂಹರಾಜು, ಗುರು ಮೂರ್ತಿ, ರವಿಕುಮಾರ್, ಸುಧಾಕರ್, ತಿಪ್ಪೇಸ್ವಾಮಿ, ಕುಮಾರ ಸ್ವಾಮಿ, ಓಂಕಾರೇಶ್ವರ, ವನ್ನೇಶಪ್ಪ, ರಂಗನಾಥ ಅರೆ ವಾದ್ಯ ತಂಡದ ಸಮಾನ ಮನಸ್ಕ ಗೆಳೆಯರು.

ಅಂದಹಾಗೆ ಈ ತಂಡದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲರೂ ವಿದ್ಯಾವಂತರು. ಕೆಲವರು ಸರ್ಕಾರಿ ಉದ್ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಹ ಇದ್ದಾರೆ. ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿಯೂ ಉತ್ತಮವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಲೆ ತಲಾಂತರಗಳಿಂದ ಕುಲಕಸುಬಾಗಿ ಬಂದಿ ರುವ ಅರೆವಾದ್ಯವನ್ನು ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
–ನರಸಿಂಹರಾಜು

ಹಂಪಿ ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಅರೆವಾದ್ಯದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ರಾಜ್ಯದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ನಾಟಕೋತ್ಸವದ ಉದ್ಘಾಟನಾ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಅರೆ ಮೊಳಗಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಚಿತ್ರದುರ್ಗ, ರಾಮನಗರ, ಮಂಡ್ಯ, ಹಾಗೂ ಕರ್ನಾಟಕದ ಗಡಿಭಾಗದ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅರೆಯ ಆರ್ಭಟ ಕೇಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

‘ಕಾಡುಗೊಲ್ಲ ಸಮುದಾಯದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನಾಯಕ ಹಾಗೂ ದೈವ ಜುಂಜಪ್ಪನಿಗೆ ಅರೆ ಬಡಿಯಬೇಕು ಎಂದು ನಮ್ಮ ಮುತ್ತಜ್ಜನನ್ನು ಶಿರಾ ತಾಲ್ಲೂಕು ಪಂಜಿಗಾನಹಳ್ಳಿಯಿಂದ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬಂದರಂತೆ. ತೋಟ, ತುಡಿಕೆ ಬಿಟ್ಟು ಅರೆ ಬಡಿಯೋಕೆ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದವರು ಕಣ್ಲಾ ಎಂದು ನಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅಂದು ಬೇವಿನಹಳ್ಳಿಗೆ ಬಂದ ಒಂದು ಕುಟುಂಬ ಇಂದು ಹತ್ತಾರು ಕುಟುಂಬಗಳಾಗಿವೆ’ ಎನ್ನುವರು ಅರೆವಾದ್ಯ ತಂಡದ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿರುವ ಬಿ.ಕೆ.ನರಸಿಂಹರಾಜು. ಅವರು ಎಂ.ಎ ಪದವೀಧರ.

‘ಮಕ್ಕಳು ಅರೆ ಬಡಿಯುವುದು ಬೇಡ. ನಾವು ಬಡಿದಿದ್ದೇ ಸಾಕು. ಅವರು ಓದಿ ವಿದ್ಯಾವಂತರಾಗಲಿ ಎನ್ನುವುದು ನನ್ನ ಅಪ್ಪ ಸೇರಿದಂತೆ ತಂಡದ ಎಲ್ಲ ಹುಡುಗರ ಪೋಷಕರ ಆಶಯವಾಗಿತ್ತು. ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರು ಅನುಭವಿಸಿದ ಕಷ್ಟ, ನೋವು, ಅವಮಾನವೇ ಅವರು ಈ ನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡಲು ಕಾರಣ. ನಾನು ಓಲಗ (ನಾದಸ್ವರ) ಮತ್ತು ಅರೆ ಮುಟ್ಟಲು ಅಪ್ಪ ಬಿಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ’ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುವರು.

‘ಒಮ್ಮೆ ಪಕ್ಷದ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ದೇವರ ಉತ್ಸವವಿತ್ತು. ಅರೆ ಬಡಿಯುವವರು ಬೆರಳೆಣಿಕೆಯಷ್ಟು ಜನರು ಇದ್ದರು. ಎಲ್ಲರೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ್ದರು. ಅಪ್ಪನಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಅರೆ ಬಡಿಯಲು ಆಹ್ವಾನ ಸಿಕ್ಕಿತು. ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯ ಇದೆ. ದೇವರಿಗೆ ಒಂಟಿ ಅರೆ ಬಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಇಬ್ಬರು ಬೇಕು. ನಾನು ಐದು ವರ್ಷದ ಹುಡುಗ. ಬಾರಲಾ ಹೋಗುವ. ನೀನು ಇದನ್ನು ಸುಮ್ಮನೆ ಕೊರಳಿಗೆ ನೇತು ಹಾಕ್ಕ ಎಂದು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದರು. ಅದಾಗಲೇ ಅಪ್ಪ ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅರೆಯನ್ನು ನಾನು ನೋಡಿದ್ದೆ, ಕೇಳಿದ್ದೆ. ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಡೆಯುವುದು ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ಆಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅಪ್ಪ ಟೀ ಕುಡಿಯಲು ಹೋದರು. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ‘ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ, ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ’ ಎಂದರು. ‘ಏ ಅದ್ಯಾರಪ್ಪ ಅರೆ, ಬಡಿ...ಬಡಿ’ ಎಂದರು. ನಾನು ಬಡಿದೆ. ಅದೇ ನನ್ನ ಮೊದಲ ಅರೆವಾದ್ಯದ ಕಾರ‍್ಯಕ್ರಮ’ ಎಂದು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವರು.

ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯ ಅರೆವಾದ್ಯ: ‘ಯುವಕರು ಅರೆ ನುಡಿಸುತ್ತಿರುವುದು ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ. ಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಕರ್ಮ ಸಮುದಾಯ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಆ ಸಮುದಾಯ ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅರೆವಾದ್ಯವನ್ನು ನಮ್ಮ ಸಮುದಾಯದವರು ಬಿಟ್ಟರೆ ಬೇರೆಯವರು ನುಡಿಸುವುದು ವಿರಳ. ಅಂದಮೇಲೆ ಇದು ನಮಗೆ ಸಿದ್ಧಿಸಿರುವ ವಿದ್ಯೆ. ನಮ್ಮನ್ನು ಓದಿಸಲು ನೆರವಾಗಿದ್ದು, ಅನ್ನ ನೀಡಿದ್ದು ಇದೇ ಅರೆವಾದ್ಯ. ಇದನ್ನೇಕೆ ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ನೋಡಬಾರದು. ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರು ಕೊಟ್ಟ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬಳುವಳಿ ಎನ್ನುವಂತೆ ಮುಂದುವರಿಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಮತ್ತಷ್ಟು ಬೆಳೆಸುವುದು ನಮ್ಮ ಆಸೆ’ ಎಂದು ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರು ಒಕ್ಕೊರಲಿನಿಂದ ನುಡಿಯುವರು.

ಜಾತಿ ಮೀರಿದ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹದ ಸಂಬಂಧ ಮೂಡಲು ಅರೆವಾದ್ಯ ಸೇತುವೆಯಾದುದನ್ನು ನರಸಿಂಹರಾಜು ಸ್ಮರಿಸುವರು. ‘ಕಾಡುಗೊಲ್ಲ ಸಮುದಾಯದವರು ಜಂಜಪ್ಪನ ಕಾವ್ಯ ಹಾಡಿದರೆ ನಾವು ಅದಕ್ಕೆ ಅರೆ ಬಡಿಯುತ್ತೇವೆ. ಆ ಸಮುದಾಯದ ಕುಂಬಾರಹಳ್ಳಿಯ ಈರಣ್ಣ ಹಾಗೂ ಬೇವಿನಹಳ್ಳಿಯ ಈರಣ್ಣ ಅರೆ ಬಡಿಯುವುದನ್ನು ಕಲಿತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ದೇವರ ಉತ್ಸವ ಮತ್ತಿತರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗೊಲ್ಲರು, ದಲಿತರು ಮತ್ತು ಕುಂಚಿಟಿಗ ಒಕ್ಕಲಿಗರು ಪರಸ್ಪರ ಸ್ನೇಹ ಸಂಬಂಧಗಳು ಮೊಳೆಯುತ್ತವೆ’ ಎನ್ನುವರು.

‘ಕರ್ನಾಟಕ ಹಾಗೂ ಗಡಿಯ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ 80 ರಿಂದ 82 ಹಳ್ಳಿಗಳ ಜನರು ಜುಂಜಪ್ಪನ ಒಕ್ಕಲಿನವರು ಇದ್ದಾರೆ. ಈ ಹಳ್ಳಿಗಳ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಅರೆಬಡಿಯುವವರು ಬೇವಿನಹಳ್ಳಿಯವರು. ಇಂತಹವರು ಈ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಅರೆ ಬಡಿಯಬೇಕು ಎಂದು ನಿಯಮ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಆ ಹಳ್ಳಿ ಜನರು ಅರೆಬಡಿಯುವವರಿಗೆ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಇಂತಿಷ್ಟು ಎಂದು ದವಸ ಧಾನ್ಯ ನೀಡುವರು. ಕುರಿ, ಮೇಕೆಗಳನ್ನೂ ಕೊಡುವರು. ನಮ್ಮ ತಂದೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಅರೆಬಡಿಯುವವರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಾಹ ನಡೆದರೆ ಜಾತಿ ನೋಡದೆ ಆ ಹಳ್ಳಿಯ ಜನರು ಬಂದು ಸೌದೆ ತಂದು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ. ತಮ್ಮ ಮನೆಯ ಮದುವೆ ಎನ್ನುವಂತೆ ಮುಂದೆ ನಿಂತು ನಡೆಸಿಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ’ ಎಂದು ನರಸಿಂಹರಾಜು ಹೇಳುವರು.

ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಡುವೆಯೇ ಅರೆ, ಬೇವಿನಹಳ್ಳಿ ಹಾಗೂ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಸಾಮರಸ್ಯವನ್ನು ಮೂಡಿಸಿರುವ ವಾದ್ಯ ಪರಿಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಆರ್ಥಿಕ ಸುಧಾರಣೆಗೂ ದಲಿತ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಆಸರೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವ ಆಶಾವಾದ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ. ಗೊಲ್ಲ ಸಮುದಾಯದ ಶ್ರೀನಿವಾಸ್ ಅವರಂತಹ ಯುವಕರು ಪದ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹಿರಿಯರ ಪದ, ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗಬೇಕು ಎನ್ನುವ ಅಪೇಕ್ಷೆ ಬೇವಿನಹಳ್ಳಿಯ ಈ ಯುವಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಇಣುಕುತ್ತದೆ.

‘ಜುಂಜಪ್ಪನ ಜಾತ್ರೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ನಂದಿನಿ ಬಡಾವಣೆಯ ಕೆಲವರು ಬಡಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ದೇವರ ಉತ್ಸವಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಿದರು. ಎಲ್ಲ ವಾದ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮುಗಿಯಿತು. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರು. ಅರೆ ಮೊಳಗಿದ ತಕ್ಷಣವೇ ಕಳಸ ಹೊತ್ತಿದ್ದ ಹುಡುಗಿ ಕುಣಿಯಲು ಆರಂಭಿಸಿದಳು. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಈ ಉತ್ಸವ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಕಳಸ ಹೊತ್ತ ಹುಡುಗಿ ಕುಣಿದಿರಲಿಲ್ಲವಂತೆ. ನಾವು ಅರೆ ಬಡಿಯದಿದ್ದರೆ ಆಕೆ ಸುಮ್ಮನೆ ನಿಂತುಬಿಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಮುಂದಕ್ಕೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಸಹ ಇಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಜನರಿಗೆ ಅಚ್ಚರಿ. ಈ ನಾದದಲ್ಲಿ ಏನೋ ಒಂದು ಶಕ್ತಿ ಇದೆ ಎಂದು ಆಗಲೇ ಅನ್ನಿಸಿತು’ ಎನ್ನುವರು ಗುರುಮೂರ್ತಿ.

ಅದು 2000ನೇ ಇಸವಿ. ಮದುವೆ ಸುಗ್ಗಿ ಕಾಲ. ಹಿರಿಯೂರು ತಾಲ್ಲೂಕು ಸೋಮೇನಹಳ್ಳಿಯ ಕೆಲವರು ಬಂದರು. ಈ ದಿನ ನಮ್ಮ ಊರಲ್ಲಿ ಕಳಸ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆ ಇದೆ. ಬೇವಿನಹಳ್ಳಿ ಹುಡುಗರನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬರುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ಊರಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದೇವೆ. ನಿಮ್ಮ ತಂಡ ಬರಲೇಬೇಕು ಎಂದು ಪಟ್ಟು ಹಿಡಿದರು. ಆಗ ಬ್ಯಾಂಡ್‌ ಸೆಟ್ ಬಡಿಯುತ್ತಿದ್ದೆವು. ನೀವು ಹೇಳುವ ದಿನ ಎರಡು ಮೂರು ಕಡೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಇದೆ ಎಂದರೂ ಕೇಳುವ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲ.

ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪದ್ಥತಿ ಇದೆ. ಒಂದು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಅರೆ ಬಡಿಯುವವರು ಇದ್ದರೆ ಆ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಅವರ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಇಲ್ಲದೆ ನಾವು ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಬಂದಿದ್ದವರಿಗೆ ಹೇಳಿದೆವು. ತಕ್ಷಣ ಅವರು ಆ ಗ್ರಾಮದ ಅರೆಬಡಿಯುವವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರು. ‘ನೀವು ಬನ್ನಿ’ ಎಂದು ಅಲ್ಲಿ ಅರೆಬಡಿಯುವವರು ಆಹ್ವಾನ ನೀಡಿದರು. ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಬಿಡುವಂತಿಲ್ಲ. ನಡುವೆ ಇವರ ಒತ್ತಾಯ. ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಒಂದು ಉಪಾಯ ಮಾಡಿದೆವು. ₹ 3 ಸಾವಿರ ಕೊಟ್ಟರೆ ಬರುತ್ತೇವೆ ಎಂದೆವು.

ಅಷ್ಟು ಹಣ ಕೇಳಿದರೆ ಇವರು ಒಪ್ಪುವುದಿಲ. ವಾಪಸ್ ಹೋಗುವರು ಎಂದುಕೊಂಡಿದ್ದೆವು. ಆದರೆ ತಕ್ಷಣವೇ ₹ 1 ಸಾವಿರ ಮುಂಡವಾಗಿ ಕೊಟ್ಟರು. ಆ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ತಂಡಕ್ಕೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಸ್ವಾಗತ ಸಿಕ್ಕಿತು. ಅಲ್ಲಿ ಅರೆ ಬಡಿಯುತ್ತಿದ್ದವರ ಜತೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಪೈಪೋಟಿಗೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಗೆಲ್ಲಿಸಿದರು’ ಎಂದು ನೆನಪು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವರು ನರಸಿಂಹರಾಜು.

ಇಂತಹ ಹಲವು ಪ್ರಸಂಗಗಳು ತಂಡದ ಹೆಜ್ಜೆ ಗುರುತುಗಳಲ್ಲಿ ಇವೆ. ಅರೆಯಲ್ಲಿ ನಾನಾ ಪ್ರಕಾರದ ಚಿಟುಕು (ತಾಳ) ಇವೆ. ಉತ್ಸವ, ಪೂಜೆ ಮಾಡುವಾಗ, ದೀಪ ಹಚ್ಚುವಾಗ, ದೇವರು ಹೊರಟಾಗ ಬಡಿಯುವ ಚಿಟುಕುಗಳೇ ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅರೆ ಸದ್ದು ಕೇಳಿದಾಗ ಈಗ ಇಂತಹ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅರೆಯ ಆಳ ಅಗಲ ಬಲ್ಲವರು ಹೇಳಬಹುದು ಎನ್ನುವರು ಬೇವಿನಹಳ್ಳಿಯ ಅರೆವಾದ್ಯದ ಹುಡುಗರು.

ಮಂಗಳವಾರ, ಜನವರಿ 16, 2018

ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆ ಏಕಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ?


 ಅನುಶಿವಸುಂದರ್ 
Image result for indian gdp 2017
ಭಾರತದ ಒಟ್ಟಾರೆ ಅಂತರಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ದರ ನಿಧಾನಗತಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆಯೂ ಸಹ ನಿಧಾನಗತಿಯಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಕುಸಿಯುತ್ತಿದೆ.

ಭಾರತದ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಅಂಕಿಅಂಶ ಇಲಾಖೆ (ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಸ್ಟಾಟಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್) ಜನವರಿ ೫ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿರುವ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆದಾಯದ ಮುಂದಂದಾಜು ೨೦೧೭-೧೮ ಪ್ರಕಾರ ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಕಳೆದ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಗತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿದೆ.. ಫೆಬ್ರವರಿ ರಂದು ಮಂಡಿತವಾಗಲಿರುವ ಬಜೆಟ್ಟು ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಕಳೆದ - ತಿಂಗಳ ಅವಧಿಯ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಿದೆ. ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆಯು ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದೆಯೆಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಸರ್ಕಾರವು ಎಷ್ಟೇ ಆಶಾವಾದದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಆಡುತ್ತಿದ್ದರೂ ಗೋಚರವಾಗುತ್ತಿರುವ ಚಿತ್ರಣ ಮಾತ್ರ ಭಿನ್ನವಾಗಿಯೇ ಇದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಒಟ್ಟಾರೆ ಅಂತರಿಕ ಉತ್ಪನ್ನ (ಜಿಡಿಪಿ)ದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾರೆ ಸ್ಥಿರ ಬಂಡವಾ ಕ್ರೂಢೀಕರಣ (ಗ್ರಾಸ್ ಫಿಕ್ಸೆಡ್ ಕ್ಯಾಫಿಟಲ್ ಫಾರ್ಮೇಷನ್- ಜಿಎಫ್ಸಿಪಿ) ಪ್ರಮಾಣವೆಷ್ಟು ಎಂಬುದು ಒಂದು ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಸರಿಯಾದ ಸೂಚನೆಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ವರ್ಷ ಅನುಪಾತವು ೨೦೧೧ರಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಹೊಸ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಂಕಿಅಂಶ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದೆ. ೨೦೧೬-೧೭ರ ನೋಟು ರದ್ಧತಿ ಮತ್ತು ೨೦೧೭-೧೮ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದ ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವಾ ತೆರಿಗೆ (ಜಿಎಸ್ಟಿ)ಗಳು ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟುಮಾಡಿದ ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ಥತೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಅಂದಾಜಿನಲ್ಲೂ ಕೆಲವು ಅನಿಶ್ಚತೆಗಳಿವೆ.

ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಏನನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಮುಂಚೆ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಹೇಳುತ್ತಿರುವುದರ ಸಾರಾಂಶವನ್ನು ನೋಡೋಣ. ದತ್ತಾಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ ೨೦೧೭-೧೮ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ಶೇ.. ದರದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಲಿದೆ. ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಮಾಡುವ ಹೋಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿದರೆ ಇದು ಕಳೆದ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಶೇ. . ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ. ಒಟ್ಟಾರೆ ಮೌಲ್ಯ ಸಂಚಯನ-ಜಿವಿಎ (ಗ್ರಾಸ್ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ ಅಡಿಷನ್-ಜಿವಿಎ- ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ವಾಸ್ತವ ಮೌಲ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ)ಯು ಕಳೆದ ಸಾಲಿನ ಅಂದಾಜು ಶೇ.. ರಷ್ಟಿದ್ದರೆ ವರ್ಷ ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಶೇ.. ಎಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಜಿಡಿಪಿಯ ಮತ್ತೊಂದು ಘಟಕಾಂಶವಾಗಿರುವ ತೆರಿಗೆ ಸಂಗ್ರಹವು ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಶೇ.೧೦.೯ರಷ್ಟಿತ್ತು. ಆದರೆ ವರ್ಷ ಜಿಎಸ್ಟಿಯು ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟುಮಾಡಿರುವ ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ಥತೆಯಿಂದಾಗಿ ಪರೋಕ್ಷ ತೆರಿಗೆ ಸಂಗ್ರಹವು ಕೂಡಾ ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಾಗಲಿದೆ.

ಜಿವಿಎ (ಗ್ರಾಸ್ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ ಅಡಿಷನ್-ಜಿವಿಎ- ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ವಾಸ್ತವ ಮೌಲ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ) ದತ್ತಾಂಶಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದಾದರೆ ದೇಶದ ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತ ಜನರು ಆಧರಿಸಿರುವ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಕಳೆದ ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕುಸಿತವನ್ನು ಕಾಣಲಿದೆ. ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರವಂತೂ ಕಳೆದ ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಯಾವುದೇ ಬಗೆಯ ಚೇತರಿಕೆಯನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಲೇ ಇಲ್ಲ. ಇದರಿಂದಾಗಿಯೇ ದೇಶದ ಒಟ್ಟಾರೆ ಜಿವಿಎದಲ್ಲಿ ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪಾಲು ಕುಸಿಯುತ್ತಲೇ ಬಂದಿದ್ದು ವರ್ಷ ಅದು ಕೇವಲ ಶೇ.೧೪.೬ರಷ್ಟಾಗಿದೆ. ಸೇವಾ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಒಟ್ಟಾರೆ ಜಿವಿಎದ ಶೇ.೪೦ರಷ್ಟಿದ್ದು ಕಳೆದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ತುಸು ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ತೋರುವ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ. ಉತ್ಪಾದಕಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಗತಿಯು ಕಳೆದ ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯೇ ಇರಲಿದೆ. ಆದರೆ ಖರೀದಿ ನಿರ್ವಾಹಕ ಸೂಚ್ಯಂಕವು (ಪರ್ಚೇಸಿಂಗ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್) ಮಾತ್ರ ಆಶಾವಾದಿಯಾಗಿದ್ದು ವರ್ಷದ ದ್ವೀತೀಯಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ನೀಡಬಹುದೆಂಬ ಆಶೆ ಇರಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷದ ಮೊದಲರ್ಧದಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ವಾಣಿಜ್ಯವು ಏರುಗತಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಭಾರತದ ರಫ್ತು ವ್ಯವಹಾರ ಕೂಡಾ ಅಷ್ಟೊಂದು ಸುಧಾರಣೆಯನ್ನೇನೂ ತೋರಿಲ್ಲ.

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಂಕಿಅಂಶ ಇಲಾಖೆಯು ಕಳೆದ ವರ್ಷದ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಂದಾಜಿನ ಹೋಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಲಿ ವರ್ಷದ ಅಂದಾಜುಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಪದ್ಧತಿಯಿಂದಾಗಿ ಜಿವಿಎ ಪ್ರಾರಂಭದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಂದಾಜುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿಯೇ ಅಂದಾಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ನಂತರದಲ್ಲಿ ಮಾಡುವ ಅಂದಾಜುಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತವೆ; ಏನಿಲ್ಲವೆಂದರೂ ಈವರೆಗೂ ಅನುಸರಿಸಿಕೊಂಡುಬಂದಿರುವ ರಿವಾಜು ಇದೇ ಆಗಿದೆ. ಆದರೆ ಬಾರಿ ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಅಂದಾಜಿಗಿಂತ ನಂತರದ ಅಂದಾಜುಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಗತಿಯು ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ಸೂಚಿಸಲಿದೆ ಎಂಬ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದೆ. ಅದು ೨೦೧೭-೧೮ರ ಮೊದಲರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ದ್ವೀತೀಯಾರ್ಧವು ಉತ್ತಮವಾಗಿರಲಿದೆಯೆಂಬ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿದೆ. ವರೆಗಿನ ಎನ್ಎಎಸ್ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳಾಗಲೀ, ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇತರ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳಾಗಲಿ ಅಂಥ ಯಾವುದೇ ಸೂಚನೆಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಿಲ್ಲ.

ಅದೇನೇ ಇದ್ದರೂ ಕೆಲವು ವಿಶ್ಲೇಷಕರ ಪ್ರಕಾರ ನಂತರದ ಅಂದಾಜುಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಲಿ ವರ್ಷದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ದರದಲ್ಲಿ ಏರುಗತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದಲ್ಲಿ ಅದು ಅಂಕಿಅಂಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಉತ್ಪಾದಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೆಚ್ಚಳ ಆಗಿರುತ್ತದಷ್ಟೆ. ಪ್ರತಿಪಾದನೆಗೆ ಒಂದು ಕಾರಣವಿದೆ. ೨೦೧೮ರ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ೨೦೧೬-೧೭ನೇ ಸಾಲಿನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರಗಳ ಪ್ರಥಮ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಂದಾಜು ಪ್ರಕಟವಾಗಲಿದೆ. ಸಾಲಿನಲ್ಲೇ ನೋಟು ನಿಷೇಧವು ಜಾರಿಯಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಂದಾಜು ಮೊದಲ ಅಂದಾಜಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆಯೇ ಇರಲಿದೆ ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮುಂದಿನ ವರ್ಷದ ಅಂದಾಜು ಕಡಿಮೆಗೊಂq ದರವನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಹಚ್ಚಳವು ಕಡಿಮೆ ಮೌಲ್ಯವಿರುವ ಸಂಗತಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಷ್ಟೂ ಹೆಚ್ಚೇ ಆಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾಲೀ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರ ಮೊದಲಿಗಿಂತ ತುಂಬಾ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಲು ಯಾವುದರೊಂದಿಗೆ  ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ ಎನ್ನುವುದು ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಫೆಬ್ರವರಿಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಲಿರುವ ಎರಡನೇ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಂದಾಜು ನೋಟು ನಿಷೇಧದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಇನ್ನೂ ಕುಸಿತಗೊಂಡಿರುವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರದೊಂದಿಗಿನ ಹೋಲಿಕೆಯಾಗುವುದರಿಂದ ಅಂಕಿಅಂಶಾತ್ಮಕವಗಿಯೇ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಲಿದೆ. ಅಷ್ಟು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ೨೦೧೬-೧೭ ಮತ್ತು ೨೦೧೭-೧೮ ಎರಡೂ ಸಾಲಿನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರದ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಂದಾಜುಗಳು ಮೊದಲಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ತೋರಿಸಲ್ಪಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇದೆ.

ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಕಸರತ್ತನ್ನು ಬದಿಗಿಟ್ಟು ವಿಷ್ಲೇಷಿಸಿದರೂ ಒಂದು ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ನಿಜವಾದ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ  ಸೂಚಕವಾದ ಬಂಡವಾ ಹೂಡಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಮಾತ್ರ ಕುಸಿಯುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಬಳಕೆ ವೆಚ್ಚ ಪ್ರಮಾಣಗಳು ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಇನ್ನೆರೆಡು ಆರೋಗ್ಯ ಸೂಚಕಗಳಾಗಿದ್ದು ಅವೂ ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದಲ್ಲಿ ೨೦೧೭-೧೮ರಲ್ಲಿ ಕುಸಿತವನ್ನು ಕಂಡಿದೆ. ಜಿಡಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾರೆ ಸ್ಥಿರ ಬಂಡವಾಳ ಕ್ರೂಢಿಕರಣ (ಜಿಎಫ್ಸಿಎಫ್) ಪ್ರಮಾಣ ೨೦೧೧ರಲ್ಲಿ ಶೇ.೩೪.೩ರಷ್ಟಿದ್ದದ್ದು ೨೦೧೭-೧೮ರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಶೇ.೨೯ಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿದೆ. ೨೦೦೪-೦೫ ಮತ್ತು ೨೦೧೧-೧೨ರ ನಡುವೆ ಕಂಡುಬಂದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರಕ್ಕೆ ಮರಳಬೇಕಾದರೆ ಆಗಬೇಕಾದಷ್ಟು ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆ ಆಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಕಳೆದ ಮೂರು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಬಂಡವಾಳದ ಹರಿವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವು ಹಲವಾರು ತರ್ಕರಹಿತ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ಮಾಡಿತು. ಅಲ್ಲದೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ತನ್ನ ಬಜೆಟ್ಟಿನ ಮೇಲೆ ಅನಗತ್ಯ ಕಡಿವಾಣವನ್ನೂ ಹೇರಿಕೊಂಡಿತು. ಇವೆಲ್ಲವೂ ವಿಫಲವಾಗಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರ ಎದಿರು ಈಗ ಒಂದು ಆಯ್ಕೆ ಇದೆ. ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ರೇಟಿಂಗ್ ಬಗ್ಗೆ ತಲೆಕೆಡಿಸಿಕೊಳ್ಳದೆ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚುಸುವಂಥ, ಜೀವನೋಪಾಯಗಳಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ಕಲ್ಪಿಸುವಂಥಾ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಕೊಳ್ಳುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವಂಥಾ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಮಾಡುವುದು.

ಹಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಗಮನ ಯಾವ ಕಡೆ ಇರಬೇಕು? ಸರ್ಕಾರವು ದೊಡ್ಡತೋರಿಕೆಯ ರಾಜಕೀಯ ನಡೆಗಳಿಗೆ ಮುಂದಾಗಬಾರದು. ನೋಟುನಿಷೇಧ ಮತ್ತು ಜಿಎಸ್ಟಿಯ ಅವಸರದ ಅನುಷ್ಠಾನಗಳು ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಒಳಿತನ್ನು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಮೂಲಭೂತ ಸೌಕರ್ಯ, ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹೂಡಿಕೆ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಕೃಷಿಯೇತರ ಉದ್ಯೋಗ ನಿರ್ಮಾಣ, ಅದರಲ್ಲೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಂಥ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವಂಥಾ ವಿವೇಚನಾಯುಕ್ತ ನೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುವತ್ತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನವನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಬೇಕು. ಜನತೆಯ ಆದಾಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ, ಮೂಲಕ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂಲಕ ಬಂಡವಾಳಾ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾದ ಕ್ರಮಗಳಾಗಿವೆ.

 ಕೃಪೆ: Economic and Political Weekly,Jan 13,  2018. Vol. 53. No. 2
 (EPW ಅನುವಾದ ಯೋಜನೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ: http://www.epw.in/translation )